Muhteşem KasımTüm yazılım fiyatlarımızda Yazılımda %20 indirimKod PAN11.11Teklif isteyinKod PAN11.11 · Kampanya 30 Kasım 2026'ya kadar
Pan Innovation House Pan Innovation House
Soru-cevap · Demir çelik

Demir çelik soruları: hurda ithalatı, emisyon ticareti, CBAM ve hadde verimi

Ark ocaklı çelikhane ve haddehanede hurda kabulünden sertifikaya en çok sorulan mevzuat ve hesap sorularını kaynağıyla yanıtladık: hurda ithalat denetimi, Türkiye ETS kategorileri, CBAM sertifikası ve kapsamı, hadde verimi ve ton başına enerji.

Hazırlayan: Pan Innovation House, Gaziantep merkezli yazılım şirketi · Son güncelleme:

8yanıtlanan soru
7kaynak belge
Kasım 2026son güncelleme

Çelikhanede hurda alımından sertifikaya hangi kayıtlar tutulur?

Ark ocaklı çelikhanede kayıt hurda kantarıyla başlar, bağ etiketi ve sertifikayla biter: hurda sınıfı ve radyasyon kontrolü, şarj sepeti, ocak ve pota fırını analizi, döküm numarası ve kütük numaraları, hadde firesi, laboratuvar sonucu ve sevkiyat aynı zincire bağlanır. Böylece sevk edilen bağdan geriye doğru döküme ve hurda lotuna inilebilir.

Ark ocağı hattında tipik kayıt akışı (işletmeye göre değişir)
AdımTutulan kayıt
Hurda alımıKantar tartımı, tedarikçi, radyasyon kapısı sonucu, hurda sınıfı, yığın
ŞarjSepet tartımı, hurda sınıf karışımı, kireç, karbon, alaşım
Ark ocağıElektrik, elektrot, oksijen, sıcaklık, ilk numune
Pota fırınıAlaşım düzeltmesi, son analiz, sıcaklık
Sürekli dökümDöküm numarası, kütük numaraları, kesim
HaddehaneIsıtma fırını gazı, kesik uç, ölçek kaybı, ıskarta
LaboratuvarSpektrometre analizi, çekme ve bükme testi, boyut kontrolü
Sertifika ve sevkBağ etiketi, muayene belgesi, kantar, irsaliye, AB sevkinde emisyon verisi
Soru listesine dön

Türkiye'de ne kadar ham çelik üretiliyor, ark ocağının payı ne?

Türkiye Çelik Üreticileri Derneği verisine göre Türkiye 2025'te 38,1 milyon ton ham çelik üretti. Üretimin yüzde 72,2'si elektrik ark ocağında, yüzde 27,8'i entegre tesislerde yapıldı. Entegre tesislerden İsdemir kok, sinter, yüksek fırın, çelikhane, sürekli döküm ve sıcak haddelemeyi bir arada yürütür; sıvı çelik kapasitesi yılda 5,8 milyon tondur.

Ark ocağı ağırlıklı yapı, hurda alımını, şarj hesabını ve elektrik tüketimini çelikhanenin ana maliyet ve kayıt konusu yapar. Entegre tesislerde kok ve yüksek fırın tarafı ayrı bir süreç zinciridir.

Soru listesine dön

Metal hurda ithalatında hangi belge ve radyasyon kontrolü gerekir?

Metal Hurdaların İthalat Denetimi Tebliği'ne göre ithalatçının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan alınan, iki yıl geçerli Metal Hurda İthalatçı Belgesi olmalıdır. İthalatçı ayrıca NDK'nın uygun bulduğu radyasyon kontrol ve tespit sistemine, kalibre taşınabilir ölçüm cihazına ve eğitimli personele sahip olmalıdır. Kontrol gümrükte il müdürlüğünce yapılır.

  • Metal Hurda İthalatçı Belgesi, iki yıl geçerli.
  • NDK'nın uygun bulduğu radyasyon kontrol ve tespit sistemi, kalibre taşınabilir ölçüm cihazı ve eğitimli personel.
  • Sınır kapılarında radyasyon kontrolü, Ulusal Radyasyon İzleme ve Radyasyon Kontrolü Hakkında Yönetmelik'e göre.
  • Hurda katı olmalı; yasaklı tehlikeli atık ve mühimmat içermemeli.

Tebliğ her yıl yeniden yayımlanır: 2026 için Ürün Güvenliği ve Denetimi 2026/23 sayılı tebliğ 31.12.2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı, 1.1.2026'da yürürlüğe girdi ve 2025/23'ü kaldırdı. Başvuruda her zaman yürürlükteki tebliğe bakın.

Soru listesine dön

Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi'nde tesis kategorileri nasıl belirlenir?

27.08.2026 tarihli Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği'ne göre tesisler yıllık tahmini emisyona göre ayrılır: A kategorisi 50.000 tCO2e'ye kadar, B 50.000-500.000, C 500.000 tCO2e üzeri. ETS kapsamına EK-1 faaliyetlerini yapan B ve C kategorisi tesisler girer. Önceki yılın emisyonu her yıl 30 Nisan'a kadar bildirilir ve rapor doğrulanmadan gönderilemez.

KonuHükümMadde
KategoriA 50.000 tCO2e'ye kadar; B 50.000-500.000; C 500.000 üzerimd. 4
ETS kapsamıEK-1 faaliyetlerini yapan B ve C kategorisi tesislermd. 5
Emisyon bildirimiÖnceki yıl için her yıl 30 Nisan'a kadarmd. 29
DoğrulamaZorunlu; doğrulayıcı TÜRKAK akreditasyonlu (ISO/IEC 17029), MEDAS üzerinden atanırmd. 30, 33
Pilot dönemKapsam, süre ve usulü Karbon Piyasası Kurulu belirlergeçici md. 1
İzleme planıPilot dönem katılımcıları yürürlükten itibaren 2 ay içinde sunar; Bakanlık 6 aya kadar uzatabilirgeçici md. 3

Yönetmeliğin dayanağı 09.07.2025 tarihli 7552 sayılı İklim Kanunu'dur. Demir çelik faaliyetinin EK-1'deki eşiği bu çalışmada okunamadı; tesisinizin kategorisini kapasite ve emisyon tahmininizle yönetmelik metninden doğrulayın.

Soru listesine dön

CBAM'da sertifika fiyatı nasıl belirlenir, çeyrek sonunda ne kadar sertifika tutulur?

Tüzük (AB) 2025/2083 ile değişen CBAM kurallarına göre 2026 emisyonu için sertifika fiyatı, AB ETS kapanış fiyatlarının çeyreklik ortalamasıdır. 2027'den itibaren yetkili beyan sahibi her çeyrek sonunda, o yıl ithal ettiği malların gömülü emisyonunun en az yüzde 50'si kadar sertifikayı hesabında tutar; bu oran önceden yüzde 80'di.

  • Sertifika satışı ortak merkezî platformda 1 Şubat 2027'de başlar (md. 20(1)).
  • 2026 emisyonu için fiyat, AB ETS kapanış fiyatlarının çeyreklik ortalaması (md. 21(1a)).
  • Çeyrek sonunda tutulacak sertifika, gömülü emisyonun en az yüzde 50'si (md. 22(2)).
  • Yıllık beyan ve sertifika teslimi her yıl 30 Eylül'de; 2026 ithalatı için ilk kez 2027'de (md. 6(1), md. 22(1)).
  • Yıllık 50 tonluk tek kütle eşiğini aşan ithalatçı, o yıl bütün malları için tüm yükümlülüklere tabidir (md. 2a).

Yükümlülük AB'deki ithalatçıdadır; Türk üretici gömülü emisyon verisini sağlar. Komisyon eşiği her yıl 30 Nisan'a kadar değerlendirir ve 15 tondan fazla sapma görürse devredilmiş tüzükle değiştirir.

Soru listesine dön

Hangi demir çelik ürünleri CBAM Ek I kapsamında?

Tüzük (AB) 2023/956 Ek I, demir çelikte 72. faslı (bazı ferro alaşımlar hariç) ve 7301-7311, 7318 ile 7326 pozisyonlarını kapsar. Kapsam ürünün adına değil, gümrük tarife pozisyonuna göre belirlenir. Demir çelikte gömülü emisyon hesabına yalnız doğrudan emisyon girer.

Kapsam gümrük tarife pozisyonuna bağlıdır; bir ürünün hangi pozisyonda beyan edildiğini gümrük müşavirinizle doğrulayın. Elektrik tüketimi (dolaylı emisyon) demir çelikte CBAM hesabına girmez, ama enerji maliyeti için izlenmeye devam eder.

Soru listesine dön

Haddehanede kütükten mamul verimi nasıl hesaplanır?

Hadde verimi, aynı dönemde üretilen mamul ağırlığının haddeye giren kütük ağırlığına oranıdır. Aradaki fark firedir ve üç kalemde izlenir: kesik uç, ısıtma fırınında ve haddede oluşan ölçek kaybı ve ıskarta. Fireyi kaleme göre ayırmak, kaybın kesimden mi, fırından mı, hadde duruşundan mı geldiğini gösterir.

Formüller

Verim (%) = mamul ağırlığı ÷ haddeye giren kütük ağırlığı × 100

Fire = kesik uç + ölçek kaybı + ıskarta

Temsilî örnek. 1.000 ton kütükten 962 ton inşaat demiri çıktıysa verim yüzde 96,2'dir. 38 tonluk fire 15 ton kesik uç, 14 ton ölçek, 9 ton ıskarta olarak dağılabilir.

Kesik uç ve ıskarta genellikle hurda olarak çelikhaneye döner; ölçek ise metal kaybıdır. Verim kütük döküm numarasıyla izlenirse hangi dökümün haddede daha çok fire verdiği de görünür.

Soru listesine dön

Ark ocağında ton sıvı çelik başına elektrik tüketimi nasıl hesaplanır?

Ton başına elektrik, aynı dönemde ocak sayacından okunan kWh'nin dökülen sıvı çelik tonajına bölünmesiyle bulunur. Elektrot (kg/t), oksijen ve doğal gaz da aynı yolla ton başına izlenir; haddehanede ısıtma fırını gazı mamul tonu başına Nm3 olarak hesaplanır. Sayaç verisi döküm numarasına bağlanırsa döküm bazında sapma görünür.

Formüller

Elektrik (kWh/t) = dönem ocak tüketimi (kWh) ÷ dönem sıvı çelik (t)

Gaz (Nm3/t) = ısıtma fırını gazı ÷ mamul (t)

Temsilî örnek. 100 tonluk bir dökümde ocak sayacı 43.000 kWh gösteriyorsa tüketim 430 kWh/t olur. Aynı dökümde 200 kg elektrot harcandıysa elektrot tüketimi 2 kg/t'dir.

CBAM'da demir çelik için yalnız doğrudan emisyon hesaba girdiğinden elektrik tüketimi bu hesaba katılmaz; ama elektrik çelikhanenin ana maliyet kalemidir ve ton başına izlenmesi teklif ve maliyet kararının temelidir.

Soru listesine dön
Sorunuz burada yok mu?

Demir çelik ile ilgili sorunuzu yazın

Hesap, kayıt düzeni ya da yazılım sorunuzu iki cümleyle yazın. Mesai saatlerinde en geç bir iş günü içinde dönüyoruz; sık gelen soruları bu sayfaya da ekliyoruz.

  • Yanıt için ücret alınmaz
  • Mevcut ERP'niz yerinde kalır: Logo, Mikro, Netsis
  • Kaynak kod ve veri sizindir

Telefon ya da e-postadan biri yeterli

Size nasıl ve ne zaman dönelim? (isteğe bağlı)

Yazmak yerine konuşmak isterseniz: +90 543 930 12 72

Devamı

Demir çelik için ilgili sayfalar

Sektör yazılımı

Demir Çelik ve Metal Üretimi yazılımı

Demir çelik yazılımı: şarj ve döküm planlama, döküm numarası bazında izlenebilirlik, laboratuvardan sertifika ve CBAM emisyon verisi. Keşifle başlarız.

Modüller ve örnek ekranlar
Modül

Üretim Takip & MES

İş emrinden OEE'ye sahayı anlık gösteren üretim takip programı: PLC ve SCADA köprüsü, saha terminalleri, ERP'ye bağlı MES yazılımı. Pilot hatla başlayalım.

Modül sayfası
Modül

Talep Tahminleme ve Üretim Planlama Zekâsı

Talep planlama yazılımı: geçmiş siparişten talep tahmini üretir, emniyet stokunu hesaplar, üretim ve satın alma planına bağlar. Verinizle başlayalım.

Modül sayfası
Modül

Belge Zekâsı ve Otomatik Veri Çıkarma

Fatura, irsaliye ve gümrük belgesini alan alan okuyan belge okuma programı: kayıtlarınıza karşı doğrular, şüpheliyi onaya düşürür, ERP'ye yazar. Görüşelim.

Modül sayfası
Modül

Dijital Ürün Pasaportu Veri Altyapısı

Dijital ürün pasaportu için malzeme içeriği, parti izlenebilirliği, tedarikçi verisi ve onarım bilgisini toplayıp karekodla yayınlayan altyapı. Konuşalım.

Modül sayfası

Her fabrikanın sorduğu sorular

Bu sektörün öne çıktığı iller

Merkezimiz Gaziantep; Türkiye genelinde hizmet veriyoruz. Başka illerde işin çoğu görüntülü görüşmeyle yürür, gerektiğinde yerinde toplantı planlanır.

Hesabı sistem yapsın

Bu hesapları her vardiya elle yapmak yerine kayıttan çıkaralım

Akışınızı sizden dinler, hangi kaydın nerede tutulacağını yazılı çıkarırız. Muhasebe programınız yerinde kalır.

Pan Innovation House

Bizi arayın

Telefonla

+90 543 930 12 72

Telefonumuz her gün açık.

Telefonunuzdan WhatsApp

Telefonunuzun kamerasıyla okutun; sohbet mesajınız hazır olarak açılır.

Sizi biz mi arayalım? Bilgilerinizi bırakın