Detaylı tanım
Stokta binlerce kalem bulunabilir ve hepsini aynı sıklıkla kontrol etmek hem gereksiz hem de zordur. ABC analizi kalemleri parasal değerine göre sıralar. MEB'in Stok Yönetimi modülündeki örneğe göre kalemlerin yaklaşık yüzde 15'i (A sınıfı) stok yatırımının yaklaşık yüzde 75'ini, yüzde 30-35'i (B sınıfı) yaklaşık yüzde 20'sini, yüzde 50-55'i (C sınıfı) ise yaklaşık yüzde 5'ini oluşturur. Sıkı kontrol A sınıfına verilir: sayım, sipariş takibi ve fiyat görüşmesi bu kalemlerde yoğunlaşır.
ABC analizi nasıl çalışır?
Analiz için her kalemin son 12 aylık tüketim miktarı birim maliyetle çarpılır, kalemler bu değere göre büyükten küçüğe sıralanır ve birikimli pay hesaplanır. Birikimli payı yaklaşık yüzde 75'e kadar olan kalemler A, sonraki yaklaşık yüzde 20'lik dilim B, kalanı C olarak işaretlenir. Oranlar bir kuraldır, kanun değildir; işletme kendi sınırlarını yazılı olarak belirler.
ABC sınıfı yalnız parasal değeri gösterir. Değeri düşük ama eksik kaldığında hattı durduran kalemler (kritik yedek parça, özel ambalaj, tek tedarikçili katkı maddesi) sınıfından bağımsız olarak ayrıca işaretlenmelidir. Sınıflar her yıl, ürün yelpazesi ya da fiyatlar ciddi değiştiğinde daha sık yenilenir; devirli sayım planı da bu sınıflara bağlanır.
Örnekler
- Temsilî örnek: 1.200 kalemli bir depoda yıllık tüketim değeri toplamı 40 milyon TL'dir. Sıralamada ilk 180 kalem 30 milyon TL'ye (yüzde 75) ulaşır; bunlar A sınıfıdır ve haftalık sayılır. C sınıfındaki 650 kalem toplam değerin yüzde 5'ini oluşturur ve iki-üç ayda bir sayılır.
Bu konudaki sayfalarımız
İlgili terimler
Kaynak
Hesap örnekleri temsilîdir, belirli bir işletmenin verisi değildir. Vergi ve muhasebe kaydı için mali müşavirinizin görüşü esastır.
Bu kaydı yazılımda tutmak ister misiniz?
ABC analizi için gereken kaydı fabrikanızın akışına göre nasıl kuracağımızı kısa bir ön görüşmede konuşabiliriz. İlk 30 dakikalık görüşme ücretsizdir.
Ücretsiz ön görüşme → +90 543 930 12 72